P2P Banka Blokesi ve Savcılık Soruşturması: Bilinmesi Gereken Her Şey ve Çözüm Rehberi
Son güncelleme: 22 Temmuz 2026
Kısa cevap: P2P kripto işlemi sonrasında banka hesabına bloke konulması, hesap sahibinin otomatik olarak suçlu olduğu anlamına gelmez. Önce işlemin banka içi uyum kısıtı mı, 5549 sayılı Kanun’un 19/A maddesine dayalı işlem ertelemesi mi, CMK 128/A kapsamında 48 saatlik askıya alma mı, yoksa hâkim veya savcı kaynaklı bir elkoyma tedbiri mi olduğu belirlenmelidir. Çözüm yolu; tedbirin hukuki dayanağına, soruşturmadaki isnada ve banka transferi ile kripto teslimi arasındaki bağın hangi delillerle kurulabildiğine göre değişir.
P2P Kripto İşlemi Nedir?
P2P, “peer-to-peer” ifadesinin kısaltmasıdır ve eşten eşe ya da kişiden kişiye işlem anlamına gelir. Kripto varlık alanındaki tipik P2P işlemde alıcı ile satıcı bir dijital pazar yerinde eşleşir. Alıcı, Türk lirasını satıcının banka hesabına gönderir; satıcı da platformun emanet mekanizmasında tutulan kripto varlığı alıcıya serbest bırakır.
Platform çoğu modelde taraflar arasındaki itibari para transferini gerçekleştirmez. Banka transferi taraflar arasında yapılırken platform; ilan, eşleşme, mesajlaşma, uyuşmazlık çözümü ve kripto varlık bakımından emanet işlevi sunar. Bu nedenle tek bir P2P işlem gerçekte üç ayrı kayıt katmanı yaratabilir:
- Banka katmanı: EFT, havale veya FAST kaydı; gönderen ve alıcı hesap bilgileri; açıklama; tarih ve tutar.
- Platform katmanı: P2P emir numarası, ilan numarası, kullanıcı kimlikleri, sohbet kayıtları, emanet ve serbest bırakma zamanı.
- Blokzincir katmanı: Kripto varlık platform dışına çekilmişse cüzdan adresleri, ağ, işlem kimliği (TXID), tutar ve zaman damgası.
Bu üç katmanın birbirine doğru bağlanması, hem banka blokesi hem de savcılık soruşturması bakımından belirleyicidir. Sadece dekont ya da sadece blokzincir kaydı çoğu dosyada bütün resmi göstermez.
P2P Üçgen Dolandırıcılığı Nasıl İşler?
P2P banka blokelerinin önemli bir bölümü “üçgen dolandırıcılık” olarak anılan yapıdan doğar. Burada P2P satıcısı ile banka transferini yapan kişi aynı ekonomik işlemin tarafı değildir.
- Dolandırıcı, bir mağduru sahte yatırım, ürün satışı, görev yaparak kazanç, romantik ilişki veya başka bir senaryoyla para göndermeye ikna eder.
- Aynı anda bir P2P pazarında kripto satın alma emri açar.
- P2P satıcısının IBAN’ını mağdura verir ve mağdurun parayı doğrudan satıcıya göndermesini sağlar.
- Satıcı hesabına para geldiğini görünce, kripto varlığı P2P emrini açan dolandırıcıya bırakır.
- Mağdur şikâyet ettiğinde banka izi P2P satıcısına ulaşır; dolandırıcı ise kripto varlığı başka hesap veya cüzdanlara taşımış olabilir.
Sonuçta mağdur parasını kaybetmiş, P2P satıcısı ise kripto varlığını teslim ettiği hâlde suç geliri olduğu ileri sürülen parayı hesabında almış görünür. Bu tablo P2P satıcısını otomatik olarak fail yapmaz; ancak satıcının iyi niyetli olduğunu yalnızca “kripto sattım” diyerek değil, emrin gerçekliğini, ekonomik karşılığı ve zaman çizelgesini gösteren kayıtlarla açıklaması gerekir.
Neden üçüncü kişi ödemesi en büyük risklerden biridir?
P2P emrindeki doğrulanmış kullanıcı adı ile banka transferini yapan kişinin adı uyuşmuyorsa işlem iki farklı kişiyi birbirine bağlar. Bu uyumsuzluk masum bir aile ödemesinden de kaynaklanabilir; dolandırıcının mağduru araya koyduğu bir aklama düzeninden de. Kaynak açıklığa kavuşmadan kriptonun serbest bırakılması, satıcının sonradan hem malvarlığı kaybı hem de ceza soruşturmasıyla karşılaşmasına yol açabilir.
P2P Kripto İşlemleri Türkiye’de Yasal mı?
Doğru cevap şudur: Türkiye’de kişinin kendi adına ve kendi ekonomik hesabına kripto varlık alıp satmasını başlı başına suç sayan genel bir yasak bulunmamaktadır. Bununla birlikte P2P adı altında yürütülen her faaliyet hukuken serbest değildir. İşlemin kimin hesabına yapıldığı, sürekliliği, organizasyon biçimi, üçüncü kişilere hizmet sunulup sunulmadığı ve ticari veya mesleki niteliği ayrı ayrı değerlendirilir.
Sermaye Piyasası Kurulunun 19 Eylül 2024 tarihli ilke kararında, P2P dijital pazar yerlerinde kendi adına fakat başkası hesabına işlem yapılmasının düzenli uğraşı, ticari veya mesleki faaliyet olarak yürütülmesinin izinsiz kripto varlık hizmet sağlayıcılığı kapsamında değerlendirilebileceği açıklandı. Aynı kararda, döviz bürosu benzeri bir yapı içinde kripto ile nakit arasında dönüşüm işlemlerinin düzenli, ticari veya mesleki faaliyet olarak yürütülmesi de ayrıca ele alındı. Bu nedenle “P2P tamamen yasaldır” şeklindeki koşulsuz ifade, güncel düzenleyici çerçeveyi eksik yansıtır.
| Faaliyet biçimi | Genel hukuki görünüm | Temel risk |
|---|---|---|
| Kişinin kendi fonu ve kendi hesabına münferit alım-satım yapması | Başlı başına yasaklanmış bir işlem değildir | Karşı tarafın fon kaynağı, banka uyumu ve vergi niteliği |
| Kendi adına, başkası hesabına düzenli ve ticari işlem yapılması | SPK tarafından izinsiz hizmet sağlayıcılığı kapsamında değerlendirilebilir | 6362 sayılı Kanun kapsamında idari ve cezai süreç |
| Başkalarının parasını toplayıp kripto alım-satım veya dönüşüm hizmeti verilmesi | Somut modele göre yetkisiz hizmet, aklama, dolandırıcılık veya vergi riskleri doğabilir | Fon sahipliği ve hizmet sağlayıcılık sınırının aşılması |
| Hesabın, kartın, SIM hattının veya platform hesabının komisyon karşılığı başkasına kullandırılması | Yüksek ceza soruşturması riski taşır | Dolandırıcılığa iştirak, yasa dışı bahis para nakli veya aklama isnadı |
SPK’nın 2024 tarihli ilke kararı ile 2025 yılında yürürlüğe giren kripto varlık hizmet sağlayıcı tebliğleri birlikte okunmalıdır. Bir platformun SPK listesinde bulunması da her işlemin risksiz olduğu veya her yabancı P2P hizmetinin Türkiye’de izinli olduğu anlamına gelmez. İşlem yapılan kuruluşun güncel faaliyet durumu her seferinde SPK’nın resmî kayıtlarından kontrol edilmelidir.
P2P İşlemi Sonrasında Banka Hesabına Neden Bloke Konulur?
Banka veya ödeme hesabındaki kısıtlamanın en sık görülen nedenleri şunlardır:
- P2P karşılığında gelen paranın bir dolandırıcılık mağdurunun hesabından çıkması,
- transferi yapan kişinin P2P emrindeki kişiyle aynı olmaması,
- hesaba kısa sürede çok sayıda ve birbiriyle ilgisiz kişiden para gelmesi,
- gelen paranın hızla başka bankalara, ödeme kuruluşlarına veya kripto platformlarına aktarılması,
- işlem hacminin müşterinin meslek, gelir ve hesap profiliyle uyumsuz görünmesi,
- işlem açıklamalarının gerçeğe aykırı, anlamsız ya da sürekli aynı olması,
- yasa dışı bahis, yatırım dolandırıcılığı, hesap kiralama veya para katırı ağıyla bağlantı şüphesi,
- savcılık, hâkimlik, mahkeme, MASAK veya başka yetkili makamdan gelen tedbir talebi,
- bankanın müşteriyi tanıma ve fon kaynağını doğrulama sürecinin tamamlanamaması.
Tek bir risk göstergesi suçun kanıtı değildir. Finansal kuruluşlar risk temelli izleme yapar; ceza sorumluluğu ise kişinin kastı, fiile katkısı ve somut deliller üzerinden değerlendirilir. Masumiyet karinesi gereği suçsuzluğunu ispat yükü şüpheliye yüklenemez. Bununla birlikte hesap sahibinin işlem kayıtlarını zamanında sunması, şüphenin giderilmesini ve tedbirin daraltılmasını pratikte kolaylaştırabilir.
“MASAK Blokesi” Tek Bir Bloke Türü Değildir
Çözümün ilk adımı, kısıtlamanın hukuki kimliğini belirlemektir. Aşağıdaki tablo başlangıç için kullanılabilir:
| Tedbir veya kısıt | Karar veren | Başlangıç süresi | İlk başvuru |
|---|---|---|---|
| Banka içi uyum/risk kısıtı | Banka veya finansal kuruluş | Her olay için geçerli tek bir 48 saat/7 gün kuralı yoktur | Bankaya yazılı başvuru; gerekiyorsa TBB/TKBB ve yargı yolu |
| CMK 128/A askıya alma | Banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı | En fazla 48 saat | Cumhuriyet başsavcılığına kaldırma başvurusu; savcı 24 saatte karar verir |
| CMK 128/A elkoyma | Hâkim; gecikmede sakınca varsa savcının yazılı emri ve hâkim onayı | 48 saatlik askıya almadan ayrı bir adli tedbirdir | Karara itiraz ve tedbirin kaldırılması/daraltılması talebi |
| CMK 128 elkoyma | Soruşturmada hâkim, kovuşturmada mahkeme | Kanunda otomatik kısa sona erme süresi yoktur | CMK itirazı; CMK 131 kapsamında iade/kaldırma talebi |
| 5549 sayılı Kanun m.19/A işlem ertelemesi | Kanundaki yetki çerçevesinde Hazine ve Maliye Bakanı; yetki bakan yardımcısına devredilebilir | En fazla 7 iş günü | Kararın ve devamındaki adli işlemin tespiti; somut duruma uygun idari/adli başvuru |
| 6415/7262 kapsamında malvarlığı dondurma | İlgili kanunlardaki idari ve yargısal makamlar | Kararın türüne bağlıdır | Özel kanundaki itiraz ve yargı yolu |
| İcra, vergi veya nafaka haczi | İcra dairesi veya yetkili idari merci | Takip ve borç ilişkisine bağlıdır | İcra/vergi hukukuna özgü başvuru |
Önemli: 48 saatlik süre yalnızca CMK 128/A kapsamında finansal kuruluşun verdiği ilk askıya alma kararı için geçerlidir. Yedi iş günlük süre ise 5549 sayılı Kanun’un 19/A maddesindeki işlem ertelemesine ilişkindir. Bu süreler dolmadan yeni bir adli elkoyma kararı verilmişse kısıt devam edebilir. Dolayısıyla “48 saat geçti, banka her durumda hesabı açmak zorunda” veya “MASAK blokesi en fazla yedi gün sürer” şeklindeki genellemeler yanlıştır.
Şüpheli işlem bildirimi tek başına bloke midir?
Hayır. 5549 sayılı Kanun’un 4. maddesi uyarınca yapılan şüpheli işlem bildirimi, finansal kuruluşun MASAK’a bilgi vermesidir. Bildirimin yapılmış olması tek başına süresiz elkoyma kararı değildir. Ayrıca finansal kuruluş, MASAK’a şüpheli işlem bildirimi yapıldığını işleme taraf olan kişi dâhil üçüncü kişilere açıklayamaz. Bu “ifşa etmeme” yükümlülüğü nedeniyle banka, kısıtın genel hukuki türünü veya bir kamu makamı kararını açıklayabilse bile şüpheli işlem bildiriminin ayrıntılarını paylaşmayabilir.
CMK 128/A P2P Banka Blokelerinde Ne Değiştirdi?
24 Aralık 2025 tarihli 7571 sayılı Kanun ile Ceza Muhakemesi Kanunu’na eklenen 128/A maddesi, belirli bilişim suçlarında hızlı müdahale mekanizması kurdu. Düzenleme; banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısına, suçta kullanılan hesapları makul şüphe bulunması hâlinde 48 saate kadar askıya alma imkânı tanır.
CMK 128/A hangi suçlarda uygulanabilir?
- Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenen nitelikli hırsızlık: TCK m.142/2-e,
- bilişim sistemleri ile banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık: TCK m.158/1-f,
- kişinin kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumu çalışanı olarak tanıtması suretiyle nitelikli dolandırıcılık: TCK m.158/1-l,
- banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması: TCK m.245.
Her suç şüphesi CMK 128/A’ya dayanak olamaz. Örneğin yalnızca yasa dışı bahis para nakline aracılık isnadı bakımından maddenin katalog suçları ile bağlantı ayrıca gösterilmelidir. Aynı olayda başka kanunlara dayanan tedbirler bulunması ise mümkündür.
48 saatlik askıya alma nasıl işler?
- Finansal kuruluş, katalog suçlardan birinin işlendiğine dair makul şüphe görür.
- Suçta kullanıldığı değerlendirilen hesabı 48 saate kadar askıya alabilir.
- İşlemi ve hesap hareketlerini bütün bilgi ve belgelerle birlikte derhâl Cumhuriyet başsavcılığına bildirir.
- Askıya alma işlemini hesap sahibine de bildirir.
- Hesap sahibi, askıya almanın kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir.
- Cumhuriyet savcısı bu başvuru hakkında 24 saat içinde karar verir.
Askıya alma ile elkoyma aynı şey midir?
Hayır. Askıya alma, hesabın kullanılmasını geçici olarak durdurur. Elkoyma ise suça konu menfaat üzerinde adli koruma tedbiri kurulmasıdır. CMK 128/A’ya göre askıya alınan hesaptaki suça konu menfaate hâkim kararıyla; gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcının yazılı emriyle elkonulabilir. Hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma 24 saat içinde görevli hâkimin onayına sunulmalı; hâkim kararını elkoymadan itibaren 48 saat içinde açıklamalıdır. Aksi hâlde elkoyma kendiliğinden kalkar.
Burada iki ayrı “48 saat” birbirine karıştırılmamalıdır: biri finansal kuruluşun geçici askıya alma süresi, diğeri savcı emriyle yapılan elkoymanın hâkim tarafından karara bağlanmasına ilişkin süredir.
CMK 128/A kararına nasıl başvurulur?
Finansal kuruluşun askıya alma işlemi sürerken doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına kaldırma talebi sunulur. Elkoyma kararı verilmişse CMK’nın itiraz hükümleri gündeme gelir. CMK m.268’deki genel süre, 1 Haziran 2024’ten sonra verilen kararlar bakımından kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. Bununla birlikte P2P blokelerinde yalnız süre sonunu beklemek yerine; tedbirin konusu, tutarı, hesapla şikâyet arasındaki bağ ve suçla ilgisiz bakiye yönünden derhâl kaldırma veya daraltma talep edilmesi gerekir.
CMK 128/A kapsamında mağdura iade mümkün müdür?
Evet. Elkonulan suça konu menfaatin suçtan zarar gören mağdura ait olduğu anlaşılırsa soruşturma veya kovuşturma aşamasında sahibine iade edilebilir. Bu hüküm, mağdurun ceza davasının kesinleşmesini her durumda beklemeden parasına kavuşabilmesini amaçlar. Ancak P2P satıcısının kripto varlığı üçüncü kişiye teslim etmiş olması, taraflar arasındaki özel hukuk ve rücu ilişkilerini kendiliğinden çözmez.
CMK 128 ile CMK 128/A Arasındaki Fark Nedir?
| Ölçüt | CMK 128 | CMK 128/A |
|---|---|---|
| Amaç | Katalog suçlardan elde edildiğine dair kuvvetli şüphe bulunan malvarlığı değerlerine elkoyma | Belirli bilişim suçlarında hesabı hızla askıya alma ve suça konu menfaate elkoyma |
| Şüphe eşiği | Somut delillere dayanan kuvvetli şüphe | İlk askıya alma için makul şüphe |
| İlk karar | Soruşturmada hâkim; kovuşturmada mahkeme | 48 saate kadar banka, ödeme kuruluşu veya KVHS |
| Kapsam | Kanunda sayılan geniş katalog | TCK m.142/2-e, 158/1-f ve l, 245 ile sınırlı |
| Rapor şartı | Kanundaki koşullara göre ilgili kurum raporu aranır | CMK 128’deki rapor şartı aranmaz |
| İlk aşamada hesap sahibinin başvurusu | İtiraz ve CMK 131 kapsamında iade/kaldırma talebi | Askıya almanın kaldırılması için başsavcılığa başvuru; 24 saatte karar |
Klasik CMK 128 tedbirinde de kararın süresiz ve gerekçesiz biçimde devam etmesi kabul edilemez. Soruşturmanın ilerleyişi, malvarlığının suçla bağı, tedbirin tutarı ve kişi üzerindeki yük belirli aralıklarla değerlendirilmelidir. Anayasa Mahkemesi, banka hesabı üzerindeki uzun süreli tedbirlerde kamu yararı ile mülkiyet hakkı arasında adil dengenin korunmasını aramaktadır.
5549 Sayılı Kanun m.19/A Kapsamında İşlem Ertelemesi
5549 sayılı Kanun’un 19/A maddesi; yükümlüler nezdinde yapılmaya teşebbüs edilen veya devam eden işlemlerin, işleme konu malvarlığının aklama ya da terörün finansmanı ile bağlantılı olduğuna dair şüphe bulunması hâlinde ertelenmesine imkân verir. Amaç şüpheyi teyit etmek, işlemi analiz etmek veya sonuçları yetkili makamlara iletmektir.
İşlem ertelemesinin kanuni üst sınırı yedi iş günüdür. Ancak bu sürede adli makamdan elkoyma veya başka bir tedbir kararı alınırsa erişim kısıtı yeni hukuki dayanakla devam edebilir. Bu nedenle yedi iş gününün dolması, hesap üzerindeki her türlü kısıtlamanın kesin olarak sona ereceği anlamına gelmez.
MASAK’ın şüpheli işlem bildirimi gizlidir. Bankadan “hakkımda ŞİB yaptınız mı?” sorusuna cevap alınamaması tek başına hukuka aykırılık göstermez. Buna karşılık hesap sahibi; hesabındaki kısıtın kapsamını, belirli bir kamu makamı kararına dayanıp dayanmadığını, hangi tutarın kullanılamadığını ve sunması gereken müşteri tanıma/fon kaynağı belgelerini yazılı olarak sorabilir.
2025 MASAK düzenlemeleri P2P işlemlerini nasıl etkiledi?
28 Haziran 2025 tarihli 29 sıra numaralı MASAK Genel Tebliği, kripto varlık çekim ve transferlerinde ek güvenlik tedbirleri getirdi. Düzenleme çerçevesinde, kapsamındaki kripto varlık transferlerinde kural olarak alım, takas veya yatırma işleminden sonra en az 48 saat; ilk kripto varlık çekiminde ise en az 72 saat bekleme süresi uygulanır. Stabil kripto varlık çekimleri için günlük 3.000 ABD doları ve aylık 50.000 ABD doları limit öngörülmüş; belirli bilgi ve teyit koşullarında bu limitlerin iki katına çıkarılabilmesine imkân tanınmıştır. Her kripto varlık transferinde işlemin mahiyetine ilişkin en az 20 karakterlik açıklama alınması da zorunludur.
Bu süre ve limitler bir “suç isnadı” değildir; önleyici uyum tedbirleridir. P2P satıcısının banka hesabına gelen TL bakımından uygulanan adli bloke ile kripto platformundaki çekim bekleme süresi birbirinden ayrılmalıdır.
Banka İç Uyum Blokesi Nasıl Anlaşılır ve Nasıl Kaldırılır?
Banka, müşteri işlemlerini risk temelli olarak izler; kimlik, meslek, gelir, fon kaynağı ve işlem amacı hakkında ek belge isteyebilir. Bazı durumlarda mobil bankacılık, transfer, kart veya belirli hesap işlemleri banka tarafından geçici olarak sınırlandırılır. Bu kısıtın arkasında henüz savcılık ya da hâkimlik kararı bulunmayabilir.
İlk yazılı başvuruda şu bilgiler istenmelidir:
- Kısıtın yalnızca transfer kanalına mı, belirli tutara mı yoksa bütün hesaba mı uygulandığı,
- kısıtın banka içi değerlendirmeye mi yoksa bir kamu makamı kararına mı dayandığı,
- kamu makamı kararı varsa açıklanabilen merci, tarih, sayı ve dosya bilgisi,
- müşteriden beklenen fon kaynağı, P2P işlem veya kimlik belgelerinin tam listesi,
- inceleme sonuçlanana kadar maaş, kira, vergi ve temel ödemeler için kısmi erişim imkânı.
Banka, şüpheli işlem bildirimini ifşa edemez; ancak bu yasak, müşterinin her yazılı talebinin cevapsız bırakılabileceği anlamına gelmez. Başvurunun kayıt/teyit numarası alınmalı ve cevap yazılı saklanmalıdır.
Bireysel bankacılık uyuşmazlığında bankanın cevabı yetersizse Türkiye Bankalar Birliği Bireysel Müşteri Hakem Heyetine başvuru gündeme gelebilir. TBB sisteminde önce bankaya başvuru yapılması gerekir. Banka cevap verirse cevap tarihinden, cevap vermezse 30 günlük cevap süresinin sonundan itibaren 60 gün içinde Heyete başvurulabilir. Heyet yalnız gerçek kişilerin bireysel bankacılık uyuşmazlıklarını inceler; ticari veya mesleki P2P faaliyeti ile tüzel kişi hesapları kapsam dışında kalabilir. Katılım bankalarında ilgili TKBB mekanizması değerlendirilir.
BDDK’ya şikâyet, düzenleyici denetim bakımından yararlı olabilir; fakat bankayla özel hukuk uyuşmazlığını tek başına çözen ve tüm dava sürelerini durduran bir kanun yolu değildir. Uyuşmazlığın tüketici işlemi veya ticari iş niteliğine göre tüketici mahkemesi, asliye ticaret mahkemesi, zorunlu arabuluculuk ve geçici hukuki koruma seçenekleri ayrıca değerlendirilir.
P2P Savcılık Soruşturması Nasıl Başlar ve Nasıl İlerler?
Tipik dosya, dolandırılan kişinin bankasına veya kolluğa başvurmasıyla başlar. Para transferi zincirinde P2P satıcısının IBAN’ı görünür. İlk bankacılık izi gerçek failden önce P2P satıcısına ulaştığı için hesap sahibi hakkında tedbir uygulanabilir ve ifadesi istenebilir.
Tipik soruşturma akışı
- Mağdurun ifadesi, dekontları ve iletişim kayıtları alınır.
- Paranın gönderildiği ve devamında aktarıldığı hesaplar belirlenir.
- CMK 128/A, CMK 128 veya başka bir hükme dayalı tedbir uygulanır.
- Hesap sahibinin kimliği, hesap açılış bilgileri, IP/cihaz ve para hareketleri araştırılır.
- P2P bağlantısı ileri sürülürse platformdan emir, kullanıcı, KYC, sohbet, IP, cihaz ve çekim kayıtları istenir.
- Kripto varlığın platform dışına çıktığı noktadan itibaren blokzincir hareketleri incelenir.
- Banka transferini yapan kişi, P2P hesabının sahibi ve kriptonun nihai alıcısı arasındaki ilişki değerlendirilir.
- Şüphelinin kastı, kazancı, işlem tekrarı, üçüncü kişi ödemeleri ve tedbir sonrası davranışı birlikte analiz edilir.
Soruşturmanın yalnız banka hesabı sahibine odaklanması maddi gerçeği eksik bırakabilir. P2P emrini açan platform hesabının KYC sahibinin, hesabı fiilen kullanan cihazların, IP kayıtlarının ve kripto çekim adreslerinin araştırılması gerekir. Kripto varlık bir merkezî platforma ulaşmışsa ilgili platformdan hesap sahibi ve transfer verileri istenmeden gerçek faydalanıcının tespiti çoğu zaman mümkün olmaz.
İfadeye çağrılan P2P satıcısı ne yapmalı?
İfade yalnız “Ben kripto sattım, bilmiyordum” cümlesine bırakılmamalıdır. Şüpheli; müdafi yardımından yararlanma, isnadı öğrenme, susma, lehine delillerin toplanmasını isteme ve belge sunma haklarına sahiptir. Savunmanın içeriği somut dosyaya göre belirlenmekle birlikte, aşağıdaki sorulara kronolojik ve belgeli cevap verilmesi gerekir:
- P2P emri ne zaman, hangi platformda ve hangi kullanıcıyla kuruldu?
- Kripto varlık işlemden önce nereden edinilmişti?
- TL’yi gönderen kişinin adı ile platform kullanıcısının adı eşleşiyor muydu?
- Ödeme banka uygulamasından mı doğrulandı, yoksa ekran görüntüsüne mi güvenildi?
- Kripto ne zaman ve hangi platform hesabına/cüzdana teslim edildi?
- Satıcının komisyon veya fiyat farkı dışında açıklanamayan bir menfaati var mıydı?
- Aynı kişilerle tekrarlanan ya da üçüncü kişi ödemeli başka işlemler bulunuyor mu?
- Şikâyet veya bloke öğrenildikten sonra para ya da kripto hareket ettirildi mi?
P2P Dosyalarında Hangi Suçlamalar Gündeme Gelebilir?
P2P işlemin varlığı tek başına aşağıdaki suçların oluştuğunu göstermez. Her suç bakımından kanuni unsurlar, kast, kişinin fiile katkısı ve deliller ayrı incelenir.
1. Nitelikli dolandırıcılığa iştirak
Dolandırıcının hileli eylemini bilen ve bu planın gerçekleşmesine isteyerek katkı sunan kişi, olayın niteliğine göre fail veya yardım eden olarak sorumlu tutulabilir. Buna karşılık, gerçek bir P2P emri kapsamında piyasa karşılığı kripto teslim eden ve suç planını bilmeyen satıcı yönünden sırf hesabına mağdur parası gelmiş olması, tek başına iştirak kastını ispatlamaz.
Değerlendirmede özellikle şu olgular önem taşır: aynı faillerle tekrar, olağan dışı komisyon, üçüncü kişi ödemesine rağmen işlemin sürdürülmesi, hesap veya platform erişiminin başkasına verilmesi, sahte açıklama kullanılması, paranın hızla katmanlandırılması ve şikâyetten sonra delillerin silinmesi.
2. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama
TCK m.282 bakımından, öncül suçtan elde edilen değerin kaynağını gizlemeye veya meşru görünüm kazandırmaya yönelik işlemler ile suç gelirini bilerek kabul etme, bulundurma veya kullanma biçimleri farklı fıkralarda düzenlenmiştir. Bir kişinin suç kaynağını bilmeden yaptığı gerçek alım-satım ile kaynağı bilerek fonu kriptoya dönüştürmesi aynı değildir.
“Hesabıma para geldi” olgusu otomatik aklama suçu yaratmaz. Ancak kişi blokeyi veya dolandırıcılık iddiasını öğrendikten sonra parayı bölmeye, başka hesaplara göndermeye, nakde çevirmeye ya da kripto üzerinden izini kaybettirmeye çalışırsa hem savunmasını zayıflatır hem de yeni bir suç şüphesi doğurabilir.
3. Yasa dışı bahisle bağlantılı para nakline aracılık
7258 sayılı Kanun, spor müsabakalarına dayalı yasa dışı bahis veya şans oyunlarıyla bağlantılı para nakline aracılık etmeyi ayrıca suç olarak düzenler. P2P satıcısının hesabına gelen paranın bir yasa dışı bahis organizasyonundan kaynaklandığı ileri sürülebilir. Bu isnatta da yalnız hesap hareketi değil; kişinin bahis organizasyonunu bilip bilmediği, işlem örüntüsü, hesap kullanım biçimi, iletişim ve komisyon ilişkisi araştırılmalıdır.
4. İzinsiz kripto varlık hizmet sağlayıcılığı
Faaliyetin kişisel alım-satım sınırını aşarak başkaları hesabına, düzenli ve ticari biçimde yürütülmesi hâlinde 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 99/A ve 109/A hükümleri gündeme gelebilir. İnceleme; işlem sayısı ve hacmiyle sınırlı değildir. Organizasyon, müşteri kabulü, fiyat verme, başkasına ait fonları yönetme, ilan faaliyeti, personel ve süreklilik birlikte değerlendirilir.
5. Hesap, kart veya platform erişimini başkasına kullandırma
Hesabın belirli bir menfaat karşılığında başkasına bırakılması, klasik iyi niyetli P2P satışından farklıdır. Kart, şifre, telefon, SIM, uzaktan erişim veya doğrulama kodlarının verilmesi; kişinin kendi işlemini yapmasından ziyade bir başkasına finansal altyapı sağlaması anlamına gelebilir.
6. Vergi ve ticari faaliyet riski
Düzenli, organizasyon içeren ve kazanç amacıyla sürdürülen P2P faaliyeti; ceza hukukundan bağımsız olarak ticari kazanç, belge düzeni, defter ve vergi yükümlülükleri doğurabilir. “Kripto kazançlarına özel vergi yok” şeklindeki genelleme, ticari organizasyon kapsamında elde edilen gelirin hiçbir şekilde vergilendirilemeyeceği anlamına gelmez. İşlem modeli mali müşavir ve vergi hukuku yönünden ayrıca incelenmelidir.
P2P Dosyalarında En Sık Yapılan Yanlış Varsayımlar
- “P2P emri varsa dosya kendiliğinden kapanır.”
- Hayır. Emir gerçek bir ekonomik işlemi destekler; fakat karşı tarafın kimliği, üçüncü kişi ödemesi, kripto teslimi ve işlem örüntüsü de incelenir.
- “Şüpheli işlem bildirimi yapıldıysa hakkımda suç tespit edilmiştir.”
- Hayır. Şüpheli işlem bildirimi önleyici uyum mekanizmasıdır ve mahkûmiyet kararı değildir.
- “48 saat geçince her türlü bloke otomatik kalkar.”
- Hayır. 48 saat CMK 128/A’daki ilk askıya alma içindir. Bu arada elkoyma veya başka bir hukuki tedbir uygulanmış olabilir.
- “FAST/EFT işlemi kart chargeback’i gibi her zaman geri çekilebilir.”
- Hayır. Banka transferleri kartlı ödeme chargeback mekanizmasıyla aynı değildir. Ancak dolandırıcılık ihbarı üzerine askıya alma, elkoyma ve mağdura iade gündeme gelebilir.
- “Parayı hemen iade edersem dosya kapanır.”
- İade mağduriyetin giderilmesine katkı sağlayabilir; ancak suçu ve kamu davasını otomatik olarak ortadan kaldırmaz. Suçsuzluk savunması bulunan kişinin ödeme veya uzlaşma adımını, ikrar izlenimi ve rücu hakları bakımından dosyaya uygun kurması gerekir.
- “Blokzincir herkesi ismen gösterir.”
- Hayır. Blokzincir adres ve işlemleri gösterir; doğal kişinin kimliği çoğu zaman platform KYC, banka, IP, cihaz ve iletişim kayıtlarıyla kurulabilir.
- “Risk skoru yüksek cüzdan kesin suçludur.”
- Hayır. Bir analiz aracının risk etiketi araştırma başlangıcıdır. Etiket kaynağı, işlem mesafesi, tutar, zaman ve alternatif açıklamalar doğrulanmadan tek başına kesin delil sayılmamalıdır.
P2P Nedeniyle Hesap Bloke Edildiğinde İlk 48 Saatte Ne Yapılmalı?
1. Parayı veya kriptoyu başka yere taşımaya çalışmayın
Tekrarlanan başarısız transferler, başka bankalar üzerinden fonu kaçırma girişimi ya da yakınlara para gönderme savunmayı ağır biçimde zedeleyebilir. İşleme konu bakiyeyi olduğu yerde bırakın.
2. Blokenin türünü ve başlangıç zamanını yazılı tespit edin
Banka mesajı, uygulama ekranı, çağrı merkezi görüşme numarası ve şube başvurusu saklanmalıdır. Şu dört sorunun cevabı aranır: karar banka içi mi, CMK 128/A mı, 5549 m.19/A mı, adli elkoyma mı? Hangi tutar etkileniyor? Hangi tarihte başladı? Kamu makamı/dosya numarası var mı?
3. P2P emrini ve banka kaydını hemen dışa aktarın
Platform hesabına erişim sonradan kısıtlanabilir. Emir ayrıntıları, sohbet, karşı taraf profili, ödeme penceresi, itiraz kaydı ve hesap ekstresi orijinal formatlarında indirilmelidir. Ekran görüntülerine ek olarak PDF/CSV dışa aktarımları alınmalıdır.
4. Tek bir olay zaman çizelgesi hazırlayın
Saat dilimini belirterek ilan, emir, banka transferi, ödeme onayı, kripto serbest bırakma, çekim ve bloke zamanlarını tek tabloda gösterin. Dakika farkları bile üçgen dolandırıcılıkta failin eylemini ortaya koyabilir.
5. CMK 128/A ise savcılığa 24 saatlik karar mekanizmasını işletin
Askıya alma bildiriminde CMK 128/A dayanağı varsa, Cumhuriyet başsavcılığına doğrudan kaldırma başvurusu yapılabilir. Başvuru; yalnız genel itiraz cümleleri değil, emir ve banka kaydını eşleştiren eklerle sunulmalıdır.
6. Platforma veri koruma ve uyuşmazlık bildirimi yapın
P2P platformundan karşı tarafın KYC, IP ve cihaz verileri doğrudan kullanıcıya verilmeyebilir. Yine de emirle ilgili kayıtların silinmemesi için destek kaydı açılmalı, karşı taraf hesabı bildirilmeli ve savcılık talebi geldiğinde verilerin korunması istenmelidir.
7. İfade vermeden önce dosyanın teknik dosyasını kurun
İfade aşamasında sonradan toparlanmış dağınık ekran görüntüleri yerine; kronoloji, delil indeksi, para-kripto karşılık tablosu ve talep edilen araştırma işlemleri hazır olmalıdır. Soruşturma dosyasına erişim kısıtlı olsa bile kişinin kendi işlem kayıtları üzerinden tutarlı savunma kurulabilir.
P2P Banka Blokesi ve Savcılık Soruşturmasında Hangi Deliller Toplanmalı?
| Delil | Neyi gösterir? | Sık yapılan hata |
|---|---|---|
| Banka hesap ekstresi ve işlem dekontu | Gönderen, alıcı, tutar, açıklama ve kesin zaman | Yalnız kırpılmış mobil ekran görüntüsü sunmak |
| P2P emir/ilan numarası | İşlemin platform içindeki benzersiz kaydı | Sadece kullanıcı adını kaydetmek |
| Emir sohbeti ve destek kaydı | Tarafların talimatlarını, üçüncü kişi ödeme uyarılarını ve uyuşmazlığı | Telegram/WhatsApp’a geçip platform içi kaydı boş bırakmak |
| Karşı taraf profil/KYC görünümü | Platformdaki kişi ile banka göndereninin eşleşip eşleşmediğini | İsim uyuşmazlığını fark etmeden kriptoyu bırakmak |
| Kripto bakiyesinin edinim kaydı | Satılan varlığın işlem öncesi meşru kaynağını ve maliyetini | Yalnız satış kaydını sunup alış kaynağını göstermemek |
| Escrow serbest bırakma kaydı | Kriptonun hangi kullanıcıya ve ne zaman teslim edildiğini | Her P2P tesliminde mutlaka zincir üstü TXID aramak |
| TXID, ağ ve cüzdan adresi | Platform dışı transferin zincir üstü rotasını | Yanlış ağdaki aynı görünümlü adresi incelemek |
| Hesap giriş, IP ve cihaz kayıtları | Platform veya banka hesabını fiilen kimin kullandığını | Bu kayıtlar silinmeden platforma/savcılığa koruma talebi göndermemek |
| Gelir, meslek ve fon kaynağı belgeleri | İşlem hacminin ekonomik profille ilişkisini | Yalnız “birikimimdi” demek |
| Geçmiş benzer işlemler | Fiyatlandırma, olağan işlem modeli ve karşı taraf çeşitliliğini | Sadece şikâyet konusu tek emri seçip bağlamı gizlemek |
| Bloke ve başvuru belgeleri | Tedbirin başlangıcı, kapsamı ve başvuru sürelerini | Telefon görüşmesine güvenip yazılı kayıt almamak |
P2P işleminde neden her zaman TXID bulunmaz?
Merkezî bir platformdaki P2P emanet bakiyesinin alıcıya bırakılması, platformun kendi iç defterinde gerçekleşebilir. Böyle bir iç transfer için blokzincirde bağımsız bir TXID oluşmayabilir. Zincir üstü kayıt, varlık daha sonra platforma yatırıldığında veya platformdan harici cüzdana çekildiğinde başlar. Bu nedenle “TXID yoksa kripto teslim edilmemiştir” sonucu her olayda doğru değildir. Platformun iç hesap hareketi, emir kimliği ve serbest bırakma kaydı istenmelidir.
Dijital deliller nasıl saklanmalı?
- Dosyaları mümkünse platform ve bankanın ürettiği orijinal PDF/CSV biçiminde indirin.
- Ekran görüntüsünü kırpmadan; tarih, saat, kullanıcı ve emir numarası görünecek şekilde saklayın.
- Ekran kaydı alınacaksa hesabın ana sayfasından emre kesintisiz geçişi gösterin.
- Dosya adlarını değiştirmek yerine açıklayıcı bir delil indeksi oluşturun.
- Orijinaller üzerinde düzenleme yapmayın; çalışma kopyalarını ayrı klasörde tutun.
- Önemli dosyaların hash değerlerini ve alındığı tarihi kayıt altına almak, bütünlük tartışmasını azaltır.
P2P Dosyasında On-Chain Analiz ve Teknik İnceleme Nasıl Yapılır?
Teknik incelemenin amacı yalnız renkli bir fon akış şeması üretmek değildir. Savcılığın cevaplaması gereken hukuki sorulara tekrarlanabilir teknik bulgular sunmaktır.
1. Fiat ve kripto zaman çizelgesi eşleştirilir
Banka transferinin gerçekleşme zamanı, P2P emrinin açılışı, “ödendi” bildirimi, kriptonun serbest bırakılması ve harici çekim aynı saat dilimine çevrilir. Böylece dolandırıcının mağdurdan aldığı talimat ile P2P işlemi arasındaki zaman ilişkisi görülebilir.
2. Platform içi hareket ile zincir üstü transfer ayrılır
Bir borsanın sıcak cüzdanından çıkan transferi doğrudan P2P alıcısının kişisel cüzdanı sanmak hatalıdır. Önce işlemin platform içi defter kaydı mı, kullanıcıya atanmış yatırma adresi mi, ortak sıcak cüzdan mı veya harici çekim mi olduğu belirlenir.
3. Adres atfı ve kümelendirme doğrulanır
Cüzdan adresinin hangi hizmet sağlayıcıya ait olduğu; bilinen etiketler, işlem örüntüsü, karşı adresler ve platform kayıtlarıyla doğrulanır. Kümelendirme sonucu bir tüzel platformu gösterebilir; platform müşterisinin doğal kişi kimliği ancak KYC ve hesap kayıtlarıyla tespit edilebilir.
4. Fonun sonraki rotası incelenir
Varlığın başka bir borsaya, köprüye, merkeziyetsiz borsaya, mixer hizmetine veya farklı ağa geçtiği noktalar saptanır. Cross-chain geçişlerde çıkış ve giriş işlemleri tutar, zaman ve protokol olayı üzerinden bağlanır. Ancak istatistiksel eşleşme ile kesin kimlik tespiti birbirine karıştırılmaz.
5. Bulgular adli taleplere dönüştürülür
Raporun sonunda “fon şu platforma ulaştı” demekle yetinilmemelidir. Platform adı, ağ, adres, TXID, zaman, tutar ve istenmesi gereken kayıtlar açıkça yazılmalıdır: hesap KYC’si, giriş IP’leri, cihaz bilgileri, çekim doğrulamaları, karşı hesaplar ve kayıtların korunması.
Teknik rapor hangi hatalardan kaçınmalı?
- Risk skoru veya etiketini doğrulanmış mahkûmiyet gibi sunmamalı,
- aynı borsa sıcak cüzdanını kullanan farklı müşterileri tek kişi saymamalı,
- platform içi P2P teslimi için gerçekte bulunmayan bir TXID üretmemeli,
- yerel saat ile UTC zamanını karıştırmamalı,
- işlem ücreti ve token decimal farklarını tutar sapması sanmamalı,
- kullanılan veri kaynağını, sorgu tarihini ve yöntemini açıklamalı,
- lehe ve aleyhe bulguları birlikte göstermelidir.
P2P Banka Blokesi Nasıl Kaldırılır? Etkili Hukuki Strateji
Başarılı başvuru, “hesabın açılmasını talep ederim” cümlesinden ibaret değildir. Tedbirin hukuki şartlarını olayın teknik kayıtlarıyla karşılaştırır.
A. İşlemin gerçek ekonomik karşılığını gösterin
Hesaba giren TL ile teslim edilen kripto arasındaki tutar, kur, komisyon ve zaman bağı kurulmalıdır. P2P satıcısının açıklanamayan ek menfaat elde etmediği; kriptonun işlemden önce mevcut olduğu ve emanet üzerinden teslim edildiği gösterilir.
B. Kast değerlendirmesini somutlaştırın
Ceza sorumluluğunda odak, kişinin suç planını bilip bilmediği ve isteyerek katkı sunup sunmadığıdır. İşlem geçmişi, isim eşleşmesi kontrolleri, platform kurallarına uyum, olağan fiyat, iletişim ve bloke sonrası davranış birlikte ele alınır. Savunma, ispat yükünü tersine çevirmeden şüpheyi gideren lehe delilleri görünür hâle getirir.
C. Tedbirin konu ve tutar bakımından sınırını tartışın
CMK 128/A’daki elkoyma “suça konu menfaat” üzerinde kurulmalıdır. Şikâyet tutarı belli olduğu hâlde bütün hesapların ve suçla ilgisiz bakiyenin uzun süre kullanılamaması; kanunilik, gereklilik ve ölçülülük yönünden gerekçelendirilmelidir. Maaş, sosyal yardım, ticari işletme ödemesi veya başka kaynaktan gelen meşru bakiye belgelenerek tedbirin belirli tutarla sınırlandırılması istenebilir.
Teknik sebeple internet bankacılığının bütünü kapatılmış olsa bile, adli elkoymanın hangi tutara ilişkin olduğu ayrıca belirlenmelidir. “Hesaba erişemiyorum” ile “hesaptaki tüm paraya elkonuldu” her zaman aynı durum değildir.
D. Gerçek failin tespitine yönelik araştırma talepleri sunun
Savunma yalnız hesap sahibinin durumunu açıklamakla kalmamalı; P2P alıcısının ve dolandırıcının tespiti için yapılabilir talepler içermelidir:
- P2P platformundan emir, KYC, IP, cihaz, sohbet, oturum ve çekim kayıtlarının istenmesi,
- kayıtların saklama süresi dolmadan veri koruma yazısı gönderilmesi,
- banka transferini başlatan kanal, cihaz, IP ve doğrulama kayıtlarının getirtilmesi,
- mağdurla dolandırıcı arasındaki telefon, mesajlaşma ve sahte platform kayıtlarının incelenmesi,
- kripto çekim adresleri ve ulaştığı platformların tespit edilmesi,
- yurt dışı platformlar için adli yardımlaşma veya doğrudan kolluk/uyum kanallarının değerlendirilmesi,
- aynı kullanıcı, cihaz, IBAN, telefon veya cüzdanla bağlantılı diğer dosyaların araştırılması.
E. Birincil ve alternatif talepleri doğru kurun
Somut dosyaya göre birincil talep tedbirin tamamen kaldırılması olabilir. Alternatif olarak şikâyet tutarıyla sınırlandırma, suçla ilgisiz bakiyenin serbest bırakılması, maaş ve zorunlu ödemeler için kısmi erişim, belirli hesabın açılması veya kripto varlığın değer kaybına karşı uygun muhafaza yöntemi talep edilebilir.
F. Elkoyma devam ediyorsa periyodik inceleme isteyin
İlk itirazın reddedilmesi, soruşturma boyunca hiçbir yeni başvuru yapılamayacağı anlamına gelmez. Yeni platform cevabı, bilirkişi raporu, mağdur beyanı, kovuşturmaya yer olmadığı kararı veya tedbir süresinin uzaması yeni değerlendirme sebebi olabilir. CMK m.131 uyarınca elkoymaya artık ihtiyaç bulunmaması veya müsadereye tabi tutulamayacağının anlaşılması hâlinde iade istenebilir.
Bloke Kaldırma Dilekçesinde Hangi Bölümler Bulunmalı?
- Tedbir künyesi: Banka, hesap, tutar, başlangıç, karar mercii ve dosya numarası.
- Olay kronolojisi: Dakika/saat düzeyinde P2P emri, ödeme ve kripto teslimi.
- Hukuki nitelendirme: CMK 128/A, CMK 128, 5549 m.19/A veya banka içi kısıt ayrımı.
- Ekonomik karşılık: TL girişi ile kripto çıkışının kur ve tutar eşleştirmesi.
- Kast ve iştirak analizi: Faille ilişki, iletişim, tekrar, menfaat ve hesap kullanımına ilişkin olgular.
- Teknik bulgular: Emir kimliği, iç transfer, TXID, adres ve platform atfı.
- Ölçülülük: Şikâyet tutarı ile bloke kapsamının karşılaştırılması; meşru bakiyenin kaynağı.
- Araştırma talepleri: Banka, platform, IP, cihaz, KYC ve blokzincir verileri.
- Sonuç ve talep: Tam kaldırma; alternatif olarak tutarla sınırlandırma veya kısmi erişim.
- Delil indeksi: Her ekin neyi kanıtladığını gösteren numaralı liste.
Her P2P dosyasında aynı örnek dilekçeyi kullanmak etkili değildir. Örneğin üçüncü kişi ödemesi bulunan dosya ile isimlerin eşleştiği, tek seferlik işlemin savunması aynı kurulamaz. Teknik rapor da dilekçeden kopuk değil, hukuki iddiayı sınanabilir biçimde desteklemelidir.
Hesaptaki Paranın Mağdura İadesi P2P Satıcısının Haklarını Bitirir mi?
CMK 128/A m.5 uyarınca suça konu menfaatin mağdura ait olduğunun anlaşılması hâlinde iade mümkündür. Ancak üçgen dolandırıcılıkta P2P satıcısı da teslim ettiği kriptoyu kaybetmiş olabilir. Ceza dosyasındaki iade kararı; P2P satıcısının gerçek faile, platformdaki karşı tarafa veya koşulları varsa başka sorumlulara yöneltebileceği özel hukuk taleplerini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
Bunun tersine, P2P satıcısının mağdura doğrudan ödeme yapması da her dosyada doğru ilk adım değildir. Ödeme yapılacaksa hukuki niteliği, haklardan feragat edilip edilmediği, rücu hakkı ve ceza dosyasındaki etkisi açıkça düzenlenmelidir. Özellikle suçsuzluk savunması ile etkin pişmanlık stratejisi birbirine karıştırılmamalıdır.
Maaş Hesabı veya Suçla İlgisiz Para Bloke Edilebilir mi?
İcra hukukundaki maaş haczi sınırlamaları ile ceza muhakemesindeki elkoyma aynı kurum değildir. Bu nedenle “maaş hesabına hiçbir koşulda adli bloke konulamaz” demek doğru olmaz. Buna karşılık ceza muhakemesi tedbiri suçla ilişkili malvarlığı veya suça konu menfaat üzerinden gerekçelendirilmelidir.
Hesaba düzenli maaş, emekli aylığı, sosyal yardım, kira geliri veya başka meşru kaynaklar yatıyorsa; iş sözleşmesi, bordro, SGK kaydı ve banka açıklamalarıyla bu tutarların suçla ilgisiz olduğu gösterilip tam veya kısmi serbest bırakma istenebilir. Ölçülülük değerlendirmesinde kişinin ve ailesinin zorunlu yaşam giderleri de somutlaştırılmalıdır.
P2P Banka Blokelerinde Farklı Senaryolar ve Olası Sonuçlar
Senaryo 1: Tek seferlik P2P satışında mağdur parası geldi
Satıcı kendi kriptosunu gerçek bir emirle teslim etmiş, ödeme ismi ile platform hesabı eşleşmiş ve olağan dışı menfaat elde etmemişse, işlem kayıtları kastın bulunmadığını destekleyebilir. Yine de tedbir başlangıçta uygulanabilir. Hızlı belge sunumu ve gerçek failin platform verileriyle araştırılması önemlidir.
Senaryo 2: Ödeme üçüncü kişinin hesabından geldi
İsim uyumsuzluğu soruşturma riskini artırır. Satıcının platform uyarılarına rağmen işlemi neden tamamladığı, karşı tarafın açıklaması ve benzer işlemlerin tekrarı incelenir. “Akrabam gönderdi” açıklaması belge ve kimlik teyidi olmadan güvenli kabul edilmemelidir.
Senaryo 3: Çok sayıda kişiden her gün ödeme alan P2P satıcısı
Yüksek hacim tek başına suç kanıtı değildir; ancak faaliyet kişisel yatırım sınırından çıkabilir. SPK’nın izinsiz hizmet sağlayıcılığı yaklaşımı, banka/MASAK uyumu, ticari hesap kullanımı ve vergi yükümlülükleri birlikte değerlendirilir. Başkası hesabına işlem yapılıyorsa risk belirgin biçimde yükselir.
Senaryo 4: Hesap veya kart komisyon karşılığı başkasına verildi
Bu olay iyi niyetli P2P satışından farklıdır. Hesabı fiilen kullanan kişi, erişim paylaşımı, alınan menfaat, para hareketleri ve kişinin suç planına ilişkin bilgisi araştırılır. “Hesap benim ama işlemleri ben yapmadım” açıklaması tek başına yeterli değildir; cihaz ve oturum kayıtları önem taşır.
Senaryo 5: Alıcı ödeme yaptı, satıcı kriptoyu bırakmadı
Ödeme gerçekten satıcıya ulaştığı hâlde kripto teslim edilmemişse, platform uyuşmazlık mekanizması derhâl kullanılmalıdır. Satıcının baştan teslim niyeti bulunmaması veya sahte gerekçeyle parayı alıkoyması dolandırıcılık tartışması doğurabilir. Banka transferi otomatik “chargeback” sayılmaz.
Senaryo 6: Satıcı sahte dekonta güvenerek kriptoyu bıraktı
Satıcı banka hesabına fiilen para gelmeden, yalnız manipüle edilmiş dekontla kriptoyu teslim etmişse kendisi doğrudan mağdur olabilir. Platform emrinin dondurulması, çekim adresinin belirlenmesi ve acil veri koruma/elkoyma talepleri gerekir.
Senaryo 7: Birden fazla bankadaki bütün hesaplar kısıtlandı
Bu durum geniş kapsamlı adli yazıdan, banka grubu içi risk kararından veya farklı bankaların ayrı kontrollerinden kaynaklanabilir. Her banka için kısıtın hukuki dayanağı ve tutarı ayrı doğrulanmalıdır. Tek dilekçeyle bütün bankaların otomatik açılacağı varsayılmamalıdır.
Senaryo 8: Yabancı platformdaki P2P emri soruşturmaya konu oldu
Platformun Türkiye’deki statüsü, veri saklama ülkesi, kullanıcı sözleşmesi ve adli taleplere cevap kanalı önem kazanır. Binance Global ile Türkiye’deki ayrı tüzel yapıların veya benzer global/yerel kuruluşların kayıtlarının birbirine otomatik olarak atfedilmemesi gerekir. Yurt dışı KYC ve IP verileri için zamanında koruma talebi kritik olabilir.
P2P İşlemlerinde Banka Blokesi ve Soruşturma Riski Nasıl Azaltılır?
Hiçbir kontrol riski sıfırlamaz. Aşağıdaki uygulamalar ise hem dolandırıcılık ihtimalini azaltır hem de sonradan işlemin açıklanabilirliğini güçlendirir:
- Hesap adlarını eşleştirin: P2P emrindeki doğrulanmış kullanıcı ile ödemeyi gönderen banka hesabı aynı kişiye ait değilse kriptoyu serbest bırakmayın.
- Yalnız kendi hesaplarınızı kullanın: Banka, platform, telefon ve cüzdan erişimini üçüncü kişilere vermeyin; başkası hesabına işlem yapmayın.
- Escrow dışına çıkmayın: Platform dışı Telegram/WhatsApp teklifleri, sahte destek hesapları ve doğrudan cüzdan teslimleri delil ve güvenlik riskini büyütür.
- Ödemeyi banka uygulamasından doğrulayın: Dekont veya SMS görüntüsüne güvenmeyin. Kullanılabilir bakiye ve gönderen bilgisini kontrol edin.
- Gerçeğe uygun açıklama kullanın: Kripto alım-satımı olduğu hâlde “borç”, “kira” veya “hediye” yazmak işlemi daha güvenli yapmaz; sonradan savunmayı zayıflatabilir.
- Farklı IBAN’a iade yapmayın: Fazla veya hatalı ödeme iddiasında iade, paranın geldiği hesap ve platform/banka prosedürü üzerinden yürütülmelidir.
- Limitleri aşmak için parçalamayın: Bildirim ve limitlerden kaçınmak amacıyla işlemi küçük parçalara bölmek, şirinleme/structuring göstergesi olarak değerlendirilebilir.
- Kayıtları işlem anında indirin: Emir, sohbet, banka dekontu, bakiye kaynağı ve kripto teslimini düzenli arşivleyin.
- Hacmi ekonomik profilinizle uyumlu tutun: Düzenli veya yüksek hacimli faaliyette banka, mali müşavir ve hukuk danışmanlığıyla iş modelini önceden yapılandırın.
- SPK durumunu kontrol edin: Platformun güncel faaliyet/izin statüsünü SPK’nın resmî sayfasından doğrulayın; “listede bulunmak” ile nihai faaliyet iznini birbirine karıştırmayın.
- Şüpheli baskıda işlemi durdurun: “Hemen bırak”, “başkası gönderdi”, “açıklamayı şöyle yaz”, “hesap limitim doldu” gibi baskılar kırmızı bayraktır.
- Ticari faaliyeti kişisel hesapta gizlemeyin: Düzenli iş modeli varsa şirket, banka hesabı, sözleşme, fatura ve vergi boyutunu ayrıca değerlendirin.
İşlem öncesi 30 saniyelik P2P kontrolü
- Platform kullanıcısı ile banka göndereni aynı mı?
- Tutar ve açıklama emirle birebir uyumlu mu?
- Para gerçekten kullanılabilir bakiyeye geçti mi?
- Karşı taraf platform dışına çıkmamı istiyor mu?
- Üçüncü kişi, farklı IBAN veya acele baskısı var mı?
- Emir ve sohbet kaydını saklayabiliyor muyum?
Bu sorulardan birinin cevabı sorunluysa kripto serbest bırakılmadan platform itirazı açılmalıdır.
P2P Banka Blokesi Ne Kadar Sürer?
Tek bir süre yoktur. Süre, kısıtın hukuki türüne göre belirlenir:
- CMK 128/A askıya alma: Finansal kuruluş tarafından en fazla 48 saat.
- CMK 128/A kaldırma başvurusu: Savcı başvuru hakkında 24 saat içinde karar verir.
- 5549 m.19/A işlem ertelemesi: En fazla yedi iş günü.
- CMK 128 veya 128/A elkoyma: Otomatik 48 saat/yedi gün sona erme kuralına tabi değildir; kaldırılana veya dosyada başka karar verilene kadar sürebilir.
- Banka içi uyum incelemesi: Her olay için kanunda tek bir standart süre bulunmaz; incelemenin makul sürede ve ölçülü yürütülmesi gerekir.
Uygulamada uzunluğun başlıca nedeni, P2P platformundan istenen verilerin gelmemesi, yurt dışı yazışmalar, dosyanın yalnız banka hesabı üzerinden yürütülmesi veya teknik analizin yapılmamasıdır. Süreci hızlandıran unsur yalnız “acil” ibaresi değil, soruşturmanın eksik halkalarını tamamlayan belge ve somut araştırma talebidir.
P2P Soruşturmasında Takipsizlik veya Beraat Mümkün mü?
Evet. P2P emrinin gerçekliği, kripto teslimi, olağan fiyat, faille bağlantı bulunmaması, üçüncü kişi ödeme bilgisinin yokluğu, hesap ve cihazların yalnız hesap sahibi tarafından kullanılması ve açıklanamayan menfaat bulunmaması; kast ve iştirak bakımından lehe delil oluşturabilir. Soruşturma aşamasında bu deliller şüpheyi ortadan kaldırırsa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilebilir. Dava açılmışsa aynı olgular beraat değerlendirmesinde önem taşır.
Bununla birlikte hiçbir sonuç yalnız işlem türüne bakılarak garanti edilemez. Aynı “P2P yaptım” açıklamasının altında gerçek satış, üçüncü kişi ödemesine kayıtsız kalma, profesyonel başkası hesabına işlem veya bilinçli hesap kullandırma gibi tamamen farklı olgular bulunabilir.
P2P Banka Blokesi ve Savcılık Soruşturması Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
P2P kripto alım-satımı yapmak suç mu?
Kişinin kendi adına ve kendi ekonomik hesabına kripto alıp satması başlı başına suç değildir. Ancak başkası hesabına, düzenli ve ticari biçimde hizmet sunmak; hesap kullandırmak veya suç gelirini bilerek dönüştürmek farklı hukuki sonuçlar doğurur.
P2P banka blokesi neden konur?
En yaygın neden, P2P karşılığında gelen TL’nin bir dolandırıcılık veya yasa dışı bahis şikâyetiyle ilişkilendirilmesidir. Banka içi uyum kontrolü, CMK 128/A askıya alma, 5549 m.19/A işlem ertelemesi veya adli elkoyma söz konusu olabilir.
MASAK blokesi kaç gün sürer?
5549 m.19/A kapsamındaki işlem ertelemesinin üst sınırı yedi iş günüdür. Ancak bu sürede adli elkoyma kararı verilirse kısıt başka dayanakla devam edebilir. Her “MASAK blokesi” ifadesi aynı hukuki işlemi anlatmaz.
CMK 128/A blokesi kaç saat sürer?
Finansal kuruluşun verdiği askıya alma kararı en fazla 48 saat sürebilir. Hesap sahibi kaldırma için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir; savcı başvuruyu 24 saat içinde karara bağlar.
48 saat dolunca hesap kesin açılır mı?
Yalnız CMK 128/A askıya alma dayanağı kalmış ve bu sürede elkoyma ya da başka tedbir alınmamışsa askıya alma sona ermelidir. Ayrı bir adli veya idari dayanak varsa hesap kısıtı devam edebilir.
Banka blokenin nedenini söylemek zorunda mı?
Banka, şüpheli işlem bildirimi yapıldığını ve ayrıntılarını açıklayamaz. Buna karşılık müşterinin kısıtın genel kapsamı, kamu makamı kararına dayanıp dayanmadığı ve sunması gereken belgeler hakkında yazılı bilgi istemesi mümkündür.
Hesabımda bloke var ama UYAP’ta dosya görünmüyor; neden?
Soruşturma gizli olabilir, kayıt henüz sisteme yansımamış olabilir veya kısıt banka içi uyum kararından kaynaklanabilir. Banka bildirimi, savcılık tevzi kaydı ve yetkili merci ayrı ayrı araştırılmalıdır.
Hesabımın yalnız şikâyet tutarı kadar mı bloke edilmesi gerekir?
Elkoyma suça konu menfaatle bağlantılı ve ölçülü olmalıdır. Şikâyet tutarı ile ilgisiz bakiye ayrıştırılabiliyorsa tedbirin tutarla sınırlandırılması istenebilir. Teknik olarak tüm erişimin kapanması, tüm bakiyeye hukuken elkonulduğu anlamına gelmeyebilir.
Maaş hesabındaki bloke kaldırılabilir mi?
Maaşın suçla ilgisiz kaynağı bordro, SGK ve banka kayıtlarıyla gösterilerek tam veya kısmi kaldırma istenebilir. İcra hukukundaki maaş haczi kuralları adli elkoymaya otomatik olarak uygulanmaz; somut ölçülülük değerlendirmesi yapılır.
P2P emri ve dekont suçsuzluğu kanıtlamaya yeter mi?
Önemli delillerdir ancak her zaman tek başına yeterli değildir. Karşı taraf kimliği, isim eşleşmesi, sohbet, kripto teslimi, bakiye kaynağı, IP/cihaz ve işlem tekrarlarıyla birlikte değerlendirilir.
P2P işleminde TXID yoksa ne olur?
Merkezî platform içindeki escrow teslimi zincir üstü değil, platform içi kayıt olabilir. Bu durumda emir ve iç hesap hareketleri esas alınır; harici çekim yapılmışsa TXID ayrıca incelenir.
Karşı taraf ödemeyi başka birinin hesabından yaptı; ne yapmalıyım?
Kriptoyu serbest bırakmadan platform itirazı açın. İsim uyuşmazlığı açıklığa kavuşmadan işlemi tamamlamak üçgen dolandırıcılık riskini artırır. İade gerekiyorsa farklı bir IBAN’a değil, banka ve platform prosedürüne göre hareket edin.
Parayı mağdura iade edersem soruşturma kapanır mı?
Hayır. İade mağduriyeti giderebilir ancak suçu otomatik olarak ortadan kaldırmaz. Suçsuzluk, etkin pişmanlık, ikrar ve rücu hakları bakımından ödeme stratejisi dosyaya göre kurulmalıdır.
Banka hesabımı kapatırsa başka bankada hesap açabilir miyim?
Banka içi müşteri ilişkisi sonlandırması ile adli tedbir farklıdır. Yeni banka da kendi uyum değerlendirmesini yapabilir; adli karar bütün bankalara yönelikse yeni hesap da etkilenebilir. Tedbiri aşmak amacıyla hesap açmak veya başkasının hesabını kullanmak risklidir.
Birden fazla savcılık aynı işlem için bloke koyabilir mi?
Aynı fon zinciri farklı mağdur şikâyetlerine konu olabilir. Her dosyanın tedbir tutarı, işlem tarihi ve dayanağı ayrı tespit edilmeli; mükerrer veya ölçüsüz kısıtlar dosyalar arası kayıtlarla gösterilmelidir.
P2P satıcısı mağdur mu yoksa şüpheli mi sayılır?
Somut olayda her ikisi de mümkün olabilir. Kriptosunu dolandırıcıya teslim edip mağdur parasını alan kişi ekonomik olarak zarar görebilir; banka izi nedeniyle şüpheli olarak da araştırılabilir. Hukuki sıfat, kast ve delillerle belirlenir.
P2P yapan herkes vergi mükellefi olur mu?
Her münferit işlem otomatik olarak ticari işletme yaratmaz. Düzenli, organizasyon içeren ve kazanç amacıyla yürütülen faaliyet ise ticari kazanç ve vergi yükümlülükleri doğurabilir. İş modelinin özellikleri ayrıca incelenmelidir.
Yabancı P2P platformunu kullanmak yasak mı?
Platformun Türkiye’de yerleşik kişilere yönelik faaliyeti, SPK düzenlemeleri ve erişim koşulları ayrıca değerlendirilir. Yabancı platform kullanımı, veri temini ve hukuki koruma bakımından ek risk taşır; güncel SPK durumu kontrol edilmelidir.
Platform hesabım da donduruldu; bankadan ayrı mı başvurmalıyım?
Evet. Banka ve platform kısıtlarının karar kaynağı aynı veya farklı olabilir. Her kuruluş nezdinde kararın kapsamı, tutarı, kayıt koruma ve itiraz süreci ayrı yürütülmelidir.
Savcılık platformdan hangi bilgileri istemeli?
P2P emir ve ilan kayıtları, KYC, sohbet, oturum IP’leri, cihazlar, ödeme yöntemi ekleme kayıtları, escrow teslimi, yatırma/çekme adresleri, TXID’ler ve ilişkili hesaplar istenmelidir.
Kripto analiz raporu tek başına yeterli olur mu?
Hayır. On-chain rapor fon rotasını gösterir; kişinin kimliği ve kastı banka, platform, IP, cihaz, iletişim ve ekonomik kayıtlarla birlikte değerlendirilir.
Bloke kaldırma başvurusu reddedilirse yeniden başvuru yapılabilir mi?
Yeni delil, platform cevabı, soruşturmadaki gelişme, ölçüsüz süre veya tedbir ihtiyacının ortadan kalkması yeni talebe dayanak olabilir. Kanun yolu ve başvuru mercii kararın türüne göre belirlenir.
Elkoyma kararına itiraz süresi ne kadardır?
CMK m.268’deki genel itiraz süresi, 1 Haziran 2024 sonrası kararlar bakımından kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. Tedbirin kaldırılması talepleri bakımından somut karar ve dosya aşaması ayrıca incelenmelidir.
Uzun süre devam eden banka blokesi hukuka uygun mudur?
Tedbirin başlangıçta hukuka uygun olması, sınırsız devamını haklı kılmaz. Soruşturmanın ilerleyişi, suçla bağ, tutar, kişinin uğradığı külfet ve daha hafif araçlar düzenli değerlendirilmelidir. Gerekçesiz ve ölçüsüz devam mülkiyet hakkı sorunu doğurabilir.
P2P dosyasında avukatın teknik bilgi sahibi olması neden önemlidir?
Çünkü dosya banka transferi, platform içi defter ve blokzincir kayıtlarının birlikte okunmasını gerektirir. Teknik veri hukuki unsurlara çevrilmezse gerçek P2P alıcısı tespit edilmeden yalnız IBAN sahibine odaklanılabilir.
Sonuç: P2P Banka Blokesinde İlk İş, Doğru Hukuki Dayanağı Bulmaktır
P2P banka blokesi, tek başına suçluluk göstergesi değildir; fakat sıradan bir banka müşteri hizmetleri sorunu olarak da ele alınamaz. Aynı ekranda görülen “bloke” ifadesinin arkasında banka içi uyum kararı, 5549 m.19/A işlem ertelemesi, CMK 128/A askıya alma, CMK 128 veya 128/A elkoyma kararı bulunabilir. Yanlış mercie yapılan standart başvuru kritik sürelerin ve delillerin kaybına yol açabilir.
Etkili çözüm dört parçadan oluşur: tedbirin hukuki türünü belirlemek, banka ile P2P emrini aynı zaman çizelgesinde eşleştirmek, kripto teslimini teknik kayıtlarla göstermek ve gerçek faydalanıcının KYC/IP/cihaz/cüzdan verileri üzerinden araştırılmasını istemek. İyi niyetli P2P satıcısını hesap kiralayan veya bilerek suç gelirini dönüştüren kişiden ayıran da bu bütüncül incelemedir.
Yazar Hakkında
Bu rehber Avukat Ahmet Karaca tarafından hazırlanmıştır. Ahmet Karaca; kripto varlıklar, bilişim hukuku ve siber suçların kesiştiği uyuşmazlıklar üzerinde çalışmakta; P2P işlemleri, banka ve kripto hesap tedbirleri, dijital deliller ve blokzincir üzerindeki fon hareketlerinin hukuki dosyaya aktarılması konularında yüzü aşkın dosyadan edinilen uygulama deneyiminden yararlanmaktadır. Çalışmalarında hukuki incelemeyi banka, platform ve on-chain kayıtların teknik analiziyle birlikte yürütmektedir.
Resmî Kaynaklar ve İleri Okuma
- Adalet Bakanlığı UYAP Mevzuat – 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK 128, 128/A, 131, 267-268)
- SPK Bülteni 2024/48 – 19.09.2024 tarihli P2P ve kripto varlık ilke kararı
- SPK – III-35/B.1 ve III-35/B.2 sayılı kripto varlık hizmet sağlayıcı tebliğleri
- MASAK – Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıları İçin Yükümlülüklere Uyum Rehberi
- 28.06.2025 tarihli 29 sıra numaralı MASAK Genel Tebliği
- Türkiye Bankalar Birliği – Bireysel Müşteri Hakem Heyeti başvuru bilgileri
- Anayasa Mahkemesi, B. No: 2018/11098, 08.12.2022 – banka hesabındaki uzun süreli tedbir ve mülkiyet hakkı
- TBMM – 7589 sayılı Kanuna ilişkin kabul ve yayım bilgileri
- TBMM – 7589 sayılı Kanunun kabul edilen tam metni


